PokaYoke System – กลยุทธ์ลดความผิดพลาดเพื่อยกระดับคุณภาพในอุตสาหกรรม
Pokayoke คืออะไร?
ระบบ Pokayoke คือ ระบบหรือแนวทางการออกแบบกระบวนการทำงาน เครื่องมือ อุปกรณ์ หรือวิธีการทำงาน เพื่อป้องกันความผิดพลาดที่เกิดจากมนุษย์ (Human Error) ไม่ให้เกิดขึ้น หรือให้ตรวจพบได้ทันทีเมื่อเกิดขึ้น
หัวใจสำคัญของระบบนี้คือ
“ทำให้การทำผิด หรือความผิดพลาดเป็นไปได้ยากที่สุด หรือเป็นไปไม่ได้เลย”
Poka-Yoke ไม่ได้มองว่าความผิดพลาดเกิดจากความไม่ตั้งใจของพนักงาน
แต่เชื่อว่า ความผิดพลาดเป็นธรรมชาติของมนุษย์ ดังนั้นระบบงานต้องถูกออกแบบมาเพื่อรองรับความจริงข้อนี้
ในทางปฏิบัติ Poka-Yoke อาจอยู่ในรูปของ
- กลไกที่บังคับให้ทำถูกวิธี
- การจำกัดขั้นตอนที่อาจทำผิด
- การเตือนเมื่อเกิดความผิดพลาด
- การหยุดกระบวนการอัตโนมัติเมื่อมีความผิดปกติ
Poka-Yoke คือระบบที่ช่วย “กันพลาด” มากกว่าการ “จับผิด”
ความเป็นมาของระบบ Pokayoke
ระบบ Poka-Yoke มีที่มาจาก ระบบการผลิตของประเทศญี่ปุ่น และพัฒนาขึ้นในช่วงทศวรรษ 1960
แนวคิดนี้ถูกพัฒนาโดย Shigeo Shingo
ซึ่งเป็นวิศวกรและที่ปรึกษาด้านการปรับปรุงกระบวนการผลิต
และเป็นหนึ่งในบุคคลสำคัญของ Toyota Production System (TPS)
จุดเริ่มต้นของแนวคิด
ในช่วงเริ่มต้น ระบบการผลิตส่วนใหญ่มักใช้วิธี
- 1ตรวจสอบคุณภาพหลังผลิต
- 2แก้ไขเมื่อพบของเสีย
- 3ก่อให้เกิดความเสียหายต่อปั๊ม ท่อ และอุปกรณ์
Shingo มองว่าวิธีนี้ สิ้นเปลืองทั้งเวลา ต้นทุน และทรัพยากร
และไม่สามารถแก้ปัญหาได้อย่างยั่งยืน
เขาจึงเสนอแนวคิดใหม่ว่า
หากสามารถป้องกันไม่ให้ความผิดพลาดเกิดขึ้นตั้งแต่ต้น
ก็ไม่จำเป็นต้องเสียเวลาแก้ไขในภายหลัง
จาก “Baka-Yoke” สู่ “Poka-Yoke”
ในช่วงแรก แนวคิดนี้ถูกเรียกว่า Baka-Yoke ซึ่งแปลตรงตัวว่า “การป้องกันความโง่”
อย่างไรก็ตาม คำดังกล่าวมีความหมายในเชิงลบ อาจกระทบความรู้สึกของพนักงาน
Shingo จึงเปลี่ยนชื่อเป็น Poka-Yoke
ซึ่งมีความหมายเชิงบวกกว่า คือ “การป้องกันความผิดพลาดจากความเผลอ”
การเปลี่ยนชื่อนี้สะท้อนแนวคิดสำคัญว่า
ปัญหาไม่ได้อยู่ที่คน แต่อยู่ที่ระบบ
การพัฒนาและการขยายแนวคิด
จากเดิมที่ใช้ในสายการผลิตของ Toyota
ระบบ Poka-Yoke ได้รับการยอมรับและขยายไปสู่
ปัจจุบัน แนวคิด Poka-Yoke ถูกนำไปใช้ใน
หลักการสำคัญของ Poka-Yoke
ประเภทของ Poka-Yoke
วิธีการทำงานของ Pokayoke
โดยทั่วไปจะมี 3 ขั้นตอนหลัก
ตัวอย่าง ระบบ Pokayoke ในชีวิตประจำวัน
การใช้ Poka-Yoke ในภาคอุตสาหกรรม
การผลิตชิ้นส่วนยานยนต์
อุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์
อาหารและยา
โลจิสติกส์
งานบริการและสำนักงาน
ไม่จำกัดแค่โรงงาน แต่ใช้ได้กับ ทุกกระบวนการที่มนุษย์มีส่วนเกี่ยวข้อง
ประโยชน์ทางธุรกิจของ Pokayoke
การลงทุนใน เครื่องวัดน้ำมันในน้ำ ไม่ได้ให้ประโยชน์เฉพาะด้านเทคนิคเท่านั้น
แนวทางเริ่มต้นนำ Poka-Yoke ไปใช้
- 1เริ่มจากปัญหาง่ายๆ ที่พลาดบ่อย
- 2คุยกับคนหน้างาน
- 3ทดลองแบบเล็กก่อน
- 4ปรับจนใช้งานได้จริง
- 5ขยายไปกระบวนการอื่น
ยกระดับประสิทธิภาพการดำเนินงานของคุณด้วย Poka-Yoke System
ออกแบบกระบวนการให้ป้องกันความผิดพลาดตั้งแต่ต้นทาง ลดของเสีย ลดงานแก้ไข และควบคุมคุณภาพได้อย่างสม่ำเสมอในภาคอุตสาหกรรม
เราเชี่ยวชาญด้าน การให้คำปรึกษา ออกแบบ และประยุกต์ใช้ระบบ Poka-Yoke
เพื่อช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ลดความเสี่ยงจาก Human Error และสนับสนุนการดำเนินงานที่มีคุณภาพและความปลอดภัย
บริการของเรา
📞 เพื่อรับคำปรึกษาด้านระบบ PokaYoke และเริ่มต้นสร้างกระบวนการทำงานที่ “กันพลาด” อย่างยั่งยืนสำหรับอุตสาหกรรมของคุณ
ติดต่อฝ่ายขาย
Tel : 02-319-9994 ext.1
Line ID : @automationservice
